Trung thu ở trường mầm non: Tổ chức ngày hội để trẻ được vui thật

Một chiếc đèn ông sao, một câu chuyện về cung trăng, vài bước chân theo tiếng nhạc cũng có thể làm nên niềm vui Trung thu của trẻ. Nhưng đôi khi, giữa lịch tập văn nghệ và những phần chuẩn bị của người lớn, điều giản dị ấy lại bị lùi xuống phía sau.

Thử hình dung một buổi hội: trên sân khấu, các tiết mục đang nối nhau; phía dưới, có bé háo hức cầm đèn, có bé tìm mẹ, có bé đã mỏi vì chờ, cùng tham dự một chương trình, mỗi em vẫn có một nhu cầu rất khác.

Tổ chức Trung thu ở trường mầm non nên bắt đầu từ việc trẻ sẽ được chơi gì, được lựa chọn ra sao và được chăm sóc thế nào trong ngày hội. Khi những câu hỏi ấy được đặt trước chuyện trang trí hay biểu diễn, nhà trường sẽ dễ tìm được một cách làm vừa sức và gần gũi hơn.

Để niềm vui của trẻ dẫn đường cho ngày hội

Quyền được nghỉ ngơi, vui chơi và tham gia đời sống văn hóa của trẻ được nêu trong Công ước về quyền trẻ em. Với một ngày hội ở trường, đó cũng là lời nhắc để người lớn dành chỗ cho những trải nghiệm mà trẻ thực sự được tham gia, thay vì chỉ có mặt cho đủ đội hình. 

Trước khi lên chương trình, cô có thể trò chuyện cùng lớp: “Trung thu này, con muốn làm đèn hay nghe kể chuyện trước?”, “Con thích chơi cùng bạn ở góc nào?”. Những lựa chọn nhỏ, trong phạm vi cô đã chuẩn bị, giúp ý kiến của trẻ có mặt trong kế hoạch.

Không phải mong muốn nào cũng thực hiện được. Cô vẫn cần cân nhắc không gian, nhân sự và an toàn. Nhưng khi phải điều chỉnh, cô có thể giải thích bằng lời dễ hiểu: “Sân mình không đủ chỗ cho trò ấy, cô và các con thử một trò khác nhé”.

Một mục tiêu đủ rõ có thể chỉ là: mỗi bé có một khoảng thời gian chơi mình thích, một việc được tự tay làm và một kỷ niệm muốn kể với gia đình. Ngày hội không nhất thiết phải có thật nhiều tiết mục mới trở nên đáng nhớ.

Những góc chơi nhỏ mang không khí Trung thu vào lớp

Một chiếc đèn có dấu tay của con

Ở góc làm đèn, cô có thể chuẩn bị khung và vật liệu phù hợp, rồi để trẻ chọn màu, chọn hình hoặc cách trang trí. Có chiếc đèn dán hơi lệch, có chiếc chỉ được tô một màu; điều đáng giữ lại là phần lựa chọn và công sức của trẻ, không phải sự giống nhau giữa các sản phẩm.

Những thao tác khó hoặc có nguy cơ gây thương tích cần do người lớn phụ trách. Vật liệu phải được kiểm tra trước khi đưa vào lớp; tránh ngọn lửa, cạnh sắc, dây dài và chi tiết nhỏ không phù hợp. Nếu dùng đèn có pin, bộ phận chứa pin cũng cần được kiểm tra chắc chắn, không để trẻ tự mở.

Cô có thể ngồi bên và hỏi: “Con muốn dán ngôi sao ở đâu?”. Câu hỏi ấy mở đường cho trẻ tự làm, thay vì biến góc chơi thành nơi cô hoàn thành sản phẩm còn trẻ đứng chờ.

Một câu chuyện đủ ngắn để trẻ muốn nghe tiếp

Câu chuyện về đêm trăng có thể được kể bằng tranh, rối hoặc vài đồ vật quen thuộc. Cô chọn đoạn vừa sức chú ý của lớp, dừng lại để trẻ đoán điều tiếp theo, rồi mời các con vẽ hoặc kể lại phần mình thích.

Với truyện dân gian hay câu chuyện tưởng tượng, nên giới thiệu đúng tính chất của câu chuyện. Những chi tiết về nguồn gốc lễ hội, lịch sử hoặc di sản cần có tài liệu đáng tin cậy nếu đưa vào bài học; không cần thêm một lời giải thích chưa rõ chỉ để câu chuyện có vẻ đầy đủ.

Đèn ông sao, vầng trăng hay tiếng trống đã là những hình ảnh đủ gần gũi để cô trò cùng khám phá. Trẻ không phải ghi nhớ mọi chi tiết hoặc trả lời đúng một loạt câu hỏi mới được xem là đã tham gia.

Có chỗ cho cả bé thích nhún nhảy và bé muốn đứng nhìn

Một bài hát cùng động tác đơn giản có thể mời trẻ bước vào không khí chung. Những bé chưa muốn tham gia vẫn cần được quan sát ở vị trí có người trông nom, rồi nhập cuộc khi sẵn sàng. Cô không cần gọi tên trước đám đông để thúc một em lên sân khấu.

Nếu có múa lân hoặc âm thanh lớn, nhà trường cần tính trước khoảng cách, âm lượng và lối rời khỏi khu vực. Trẻ sợ có thể lùi về bên cô hoặc sang góc yên tĩnh. Không đưa đầu lân sát mặt trẻ để tạo phản ứng bất ngờ hay quay một đoạn video vui.

Một lịch trình có khoảng nghỉ sẽ dễ chịu hơn

Chương trình có thể chia thành ba phần đơn giản: chào đón và chọn hoạt động, chơi ở những góc nhỏ, rồi cùng kết thúc bằng một lời chào hoặc bài hát. Thời lượng từng phần nên dựa trên thực tế của lớp, không cố giữ nguyên khi trẻ đã mệt.

Nếu tổ chức luân phiên, cần nhìn cả đường di chuyển giữa các góc. Một hoạt động hay nhưng khiến trẻ đứng chờ lâu ở hành lang có thể cần được rút gọn hoặc bố trí lại. Góc nghỉ cũng nên có người phụ trách, không chỉ là vài chiếc ghế đặt ở cuối sân.

Nhà trường nên thống nhất trước ai được quyết định rút ngắn chương trình khi trời mưa, không gian quá đông hoặc trẻ có dấu hiệu quá tải. Có phương án trong lớp sẽ giúp cô chủ động hơn, nhưng không có nghĩa phải chuyển toàn bộ chương trình ngoài sân vào một phòng nhỏ.

Bỏ bớt một phần đã chuẩn bị đôi khi là cách chăm sóc trẻ phù hợp nhất trong ngày hôm ấy. Công sức của người lớn vẫn có ý nghĩa, ngay cả khi chương trình kết thúc sớm hơn dự kiến.

Mời gia đình đồng hành mà không tạo thêm áp lực

Một lời mời rõ ràng sẽ giúp ba mẹ dễ thu xếp: trường đã chuẩn bị những gì, gia đình cần mang gì, có cần trang phục riêng không và những phần nào hoàn toàn tự nguyện. Nếu không cần mua đồ hoặc gửi quà, nhà trường nên nói thẳng điều đó, khi đúng với kế hoạch thực tế.

Với phụ huynh bận rộn, sự tham gia có thể là một ý tưởng gửi cô, một câu chuyện Trung thu kể cùng con ở nhà hoặc đơn giản là hỏi con đã thích góc chơi nào. Không nên đo sự đồng hành bằng thời gian có mặt, số tiền đóng góp hay món đồ gia đình mang tới.

Đồ ăn trong ngày hội cũng cần theo quy trình của trường về tiếp nhận, bảo quản và thông tin dị ứng. Một món quà được gửi bằng sự quý mến vẫn cần kiểm tra trước khi chia cho trẻ, thay vì để các gia đình tự mang đến rồi dùng chung ngay.

Sau phần trang trí là những việc cần được giao rõ

Khi có khách đến trường, cô phụ trách nhóm trẻ, người đón khách và người kiểm soát lối ra vào cần biết phần việc của mình. Một giáo viên không nên vừa trông cả nhóm, vừa chạy âm thanh, vừa chụp ảnh trong cùng một thời điểm.

Việc ba mẹ đến dự cũng không tự động thay thế quy trình bàn giao trẻ. Nếu một phụ huynh đưa con rời nhóm hoặc ra về, thông tin ấy cần được xác nhận với người phụ trách. Trẻ đang ở cùng ai phải luôn là điều rõ ràng, kể cả khi không khí ngày hội rất thân mật.

Trước giờ bắt đầu, nhà trường cần kiểm tra lối đi, vật liệu, thông tin chăm sóc cần lưu ý, chỗ nghỉ và phương án thời tiết theo điều kiện thực tế. Những gợi ý tổ chức trong bài không thay thế việc đánh giá an toàn tại trường.

Điều gì còn lại khi những chiếc đèn được mang về?

Sau ngày hội, cô có thể hỏi trẻ: “Lần sau con muốn chơi lại điều gì?”. Câu trả lời đôi khi rất nhỏ: được chọn giấy màu, được đứng cạnh bạn hoặc được nghe tiếp câu chuyện đang dang dở.

Nhà trường cũng nên cùng giáo viên nhìn lại chỗ nào trẻ phải chờ, phần nào gây mệt và công việc nào đã dồn quá nhiều vào một người. Phản hồi của gia đình là một góc nhìn bổ sung, nhưng số ảnh đẹp không nên thay cho việc quan sát trải nghiệm của trẻ.

Một lời cảm ơn có thể được gửi chân thành từ nhà trường. Không nhất thiết yêu cầu cả lớp tập nói cùng một câu hoặc quay lại nhiều lần để có một đoạn video đồng đều.

Những điều nhà trường thường băn khoăn

Trường có sân nhỏ thì tổ chức Trung thu thế nào?

Có thể ưu tiên hoạt động trong lớp hoặc chia nhóm luân phiên, miễn điều kiện giám sát, lối đi và sức chứa phù hợp. Chọn ít hoạt động nhưng trẻ được tham gia trọn vẹn sẽ dễ chịu hơn cố đưa một chương trình lớn vào không gian chật.

Có cần để tất cả trẻ lên sân khấu cho công bằng?

Công bằng không nhất thiết là mọi bé làm cùng một việc. Trẻ có thể hát, trang trí, cùng kể chuyện hoặc quan sát rồi tham gia sau. Điều quan trọng là mỗi em đều có cơ hội phù hợp, không bị bỏ quên và cũng không bị ép thể hiện trước đám đông.

Lời kết: Một ngày hội vừa với tuổi thơ

Trung thu ở trường mầm non có thể thật vui mà không cần quá cầu kỳ. Một chiếc đèn được tự tay trang trí, một khoảng chơi không phải chờ quá lâu và một cô giáo sẵn lòng lắng nghe đã có thể làm nên những điều trẻ muốn kể mãi.

Khi nhà trường giữ niềm vui và sự dễ chịu của trẻ ở giữa mọi lựa chọn, ngày hội sẽ bớt là một chương trình cần hoàn thành, và trở thành một ngày các con thực sự được sống trong không khí Trung thu.

Đọc thêm: Kết nối ông bà với những câu chuyện ở lớp.

Cùng chuyên mục: Cộng đồng Mầm non